İhlas Haber Ajansı (İHA) Erzurum muhabirlerinin sahadan aktardığı bilgilere göre, 1878 Osmanlı-Rus Savaşı döneminde Sultan II. Abdülhamid tarafından Erzurum halkına gönderilen tarihî telgraf, Aziziye Müdafaası'nın yalnızca cephedeki askerlerin mücadelesinden ibaret olmadığını, kadınların ve çocukların da dahil olduğu toplu bir direniş olduğunu ortaya koyuyor. Şehir Araştırmacısı Taner Özdemir, belgenin vatan sevgisi ve fedakârlığı padişahın ifadeleriyle tescillediğini vurguladı.
Aziziye Müdafaası ve Topyekün Direniş
Osmanlı-Rus Savaşı sırasında Erzurum, tabyalara yönelik saldırılar karşısında yalnızca askerî bir savunma noktası olarak kalmadı; şehir halkı da mücadelenin merkezine yerleşti. Rus kuvvetlerinin hücumları karşısında Osmanlı askerleri cephede savaşırken halk da savunmaya omuz verdi. Sultan II. Abdülhamid'in gönderdiği telgraf, yaşananların devletin en üst kademesine nasıl yansıdığını gözler önüne seriyor. Belgede halkın askerlerle birleşerek düşmana karşı koyduğu açıkça anlatılıyor.
Kadınlar ve Çocukların Fedakârlığı
Telgrafın en dikkat çekici kısımlarını kadınların ve çocukların cepheye sağladığı destek oluşturuyor. Metinde, iffetli kadınlar ile zeki çocukların savaş meydanına su taşıyarak susuz kalan askerlere yardım ettiği ifade ediliyor. Bu durum, Aziziye Müdafaası'nın toplumsal boyutunu gözler önüne seriyor. Gazi Ahmed Muhtar Paşa ve İsmail Paşa'dan gelen raporların da yer aldığı belge, gelişmelerin merkezî yönetim tarafından yakından takip edildiğini kanıtlıyor.
Tarihî Hafızanın Önemli Bir Parçası
Şehir Araştırmacısı Taner Özdemir, söz konusu telgrafın Aziziye Müdafaası'nın az bilinen yönlerini aydınlattığını belirterek, bir tas suyun dahi vatan savunmasına verilen desteğin sembolü haline geldiğini ifade etti. Arşiv belgelerinin doğru okunması ve yeni nesillere aktarılması gerektiğine dikkati çeken uzmanlar, bu tür belgelerin tarihin sadece komutanların kararlarından ibaret olmadığını, halkın gösterdiği dayanışmanın da tarihin ayrılmaz bir parçası olduğunu vurguluyor.
Uzman Görüşü / Editöryel Değerlendirme
19. yüzyıl Osmanlı askerî ve siyasi tarihi açısından arşiv belgeleri, resmî raporlar ile halkın katıldığı yerel direnişlerin bir arada değerlendirilmesini sağlar. Aziziye Müdafaası gibi dönüm noktası niteliğindeki olaylarda merkezi yönetim ile yerel unsurlar arasındaki iletişim, dönemin toplumsal ve askerî reflekslerini anlamak adına önem taşır.
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.
Kanunlara aykırı, konuyla ilgisi olmayan, küfür içeren yorumlar onaylanmamaktadır. IP adresiniz kaydedilmektedir.