İhlas Haber Ajansı (İHA) Rize muhabirlerinin sahadan aktardığı bilgilere göre, Rize nin asırlık atmacacılık geleneği, dağlardaki titiz karakter seçiminden tarladaki sabırlı eğitime ve insanla kuş arasında kurulan derin sevgi bağına kadar uzanan çok boyutlu ritüelleriyle yaşayan bir kültür mirası olarak öne çıkıyor.
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi (RTEÜ) ve Çayeli Kaymakamlığı iş birliğiyle yürütülen Çayeli Kültürel Miras Atlası Tarih, Kültür ve Yaşayan Miras projesinde saha çalışmaları meyvelerini vermeye başladı. Bölgenin köklü geçmişini ve geleneklerini kayıt altına almayı amaçlayan çalışma kapsamında, Rize kültürünün simgelerinden ata yadigârı atmacacılık geleneği tüm detaylarıyla gözler önüne serildi. Çayeli ilçesinde yaşayan ve bu kültürü yaşatan isimlerden Cavit Kızılkaya, atmacacılığın bir avcılık yönteminden ziyade derin bir bağ, sabır ve yüksek bir gözlem kabiliyeti gerektirdiğini anlattı.
Karakter Analizi Doğada Başlıyor
Atmacanın yüksek rakımlı dağlarda yakalandığını belirten Kızılkaya, bağ kurma sürecinin ilk andan itibaren başladığını ifade ederek atmacanın dağlarda, yüksek rakımda yakalandığını belirtti. Daha ayağına bağı takmadan önce karakteriyle ilgili çalışma yaptığını söyleyen Kızılkaya, tüylerinin düzenine, kendisine karşı olan bakışına ve davranışına bakarak onu hissettiğini, aradığı içgüdü yoksa ayağına ip dahi takmadan direkt doğaya saldığını ifade etti. Beğendiği ve aradığı özellikleri taşıyan bir kuşsa önce yemek ve su ikram ettiğini aktaran Kızılkaya, ona gerçekten çok nazik davranmak gerektiğini, eline alırken bile yavaşça ve usulca yaklaşılması gerektiğini vurguladı.
Ava Çıkmadan Önce Tarla Eğitimi
Kuşun ava hazırlanma sürecinde uygulanan tarla eğitimine değinen Kızılkaya, atmacanın çevresel faktörlere alışmasının kritik olduğunu vurgulayarak eğitim sürecinde kuşu 5-10 gün boyunca tarlada elde dolaştırmak gerektiğini kaydetti. Hiç ava salmadan tarlada gezdirerek diğer kuşlara verdiği tepkinin ölçüldüğünü belirten Kızılkaya, ayak seslerinden dahi ürkmemesi gerektiğini, kuşun ava hazır olduğunu hissettiğinde belirlenen avlanma günlerinde yasal kotayı alıp av sahasına çıkılabildiğini ifade etti.
Atmacaların doğadaki ömrünün ortalama 12 yıl olduğunu hatırlatan Kızılkaya, kendisinin bir tanesini tam 17 yıl beslediğini dile getirdi. Yaklaşık 400 kilogram inek eti yediğini hesapladıklarını belirten Kızılkaya, bunun tamamen bir sevgi meselesi olduğunu, insanların evlenip kısa sürede ayrılabildiğini ancak kendilerinin bu kuşla 17 yıl birlikte yaşadığını söyledi. Atmacayla vakit geçirmenin hem zihinsel hem de fiziksel sağlığına katkı sağladığını belirten Kızılkaya, tarlada dolaşırken kilo verdiğini ve spor yapmış olduğunu, bu uğraşın kendisini yaşama bağladığını sözlerine ekledi.
Uzman Görüşü / Editöryel Değerlendirme
Kültürel miras çalışmaları, somut olmayan kültürel değerlerin gelecek nesillere aktarılmasında kritik bir rol oynar. Doğu Karadeniz bölgesinde doğa ile insan uyumunun somut örneklerinden biri olan geleneksel avcılık ve doğa kültürü, akademik projelerle kayıt altına alınarak koruma altına alınmaktadır.
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.
Kanunlara aykırı, konuyla ilgisi olmayan, küfür içeren yorumlar onaylanmamaktadır. IP adresiniz kaydedilmektedir.