İhlas Haber Ajansı (İHA) tarafından geçilen habere göre Polonya Başbakanı Donald Tusk, Anayasa Mahkemesi Başkanı Bogdan Swieczkowski ve Yardımcısı Bartlomiej Sochanski’nin açığa alınmalarının ardından ulusa sesleniş konuşması gerçekleştirdi. Bu akşam yerel saatle 20.00’de düzenlenen konuşmada, Anayasa Mahkemesi’nin görevini yapmasını engelledikleri gerekçesiyle alınan kararlar ve sonrasındaki gelişmeler değerlendirildi.

Mahkeme binası önünde yaşanan olaylara değinen Tusk, huzuru sağlamak adına hukuksuzluk karşısında geri adım atmayacaklarını vurguladı. Başbakan Tusk, mahkemeye ve hakimlere yönelik saldırıların Hukuk ve Adalet Partisi (PiS), eski Cumhurbaşkanı Andrzej Duda ve mevcut Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki tarafından hukuk devletini yok etme sürecinin bir parçası olarak yürütüldüğünü ifade etti.

Hukukun Üstünlüğünü Yeniden Tesis Etme Çabaları Engellendi

Parlamentodaki çoğunlukla beraber Anayasa Mahkemesi’ni düzeltmek için girişimlerde bulunduklarını aktaran Tusk, PiS’in dayattığı şekliyle mevcut yapının gerçek bir mahkeme olmadığı konusunda uluslararası kurumların ve hukuk otoritelerinin hemfikir olduğunu belirtti. Tüm siyasi güçlere ve cumhurbaşkanlarına ortak çözüm önerileri sunduklarını ancak bu çabaların cumhurbaşkanı ve PiS tarafından engellendiğini kaydetti.

Görev süresi dolan üyelerin ardından parlamentonun yeni hakimler seçtiğini ancak Cumhurbaşkanı Nawrocki’nin bu yeminleri kabul etmediğini belirten Tusk, seçilmiş hakimlerin görevlerine başlamasının Anayasa Mahkemesi Başkanı Swieczkowski tarafından da engellendiğini dile getirdi.

Kas Gücü Değil Hukuk Devleti Vurgusu

Hukuk devletinin orman kanunundan ayrıldığı noktalara dikkat çeken Tusk, haklılığın kas gücüyle belirlenemeyeceğini söyledi. Hiçbir siyasetçinin veya cumhurbaşkanının Anayasa Mahkemesi’ne girerek emir veremeyeceğini ve hakimleri tehdit edemeyeceğini belirtti.

Ülkede yıllardır demokrasiyi ve hukukun üstünlüğünü hedef alan çevrelerin bulunduğunu ifade eden Polonya Başbakanı, yürütme organının başı olarak Anayasa Mahkemesi’nin güvenliğini ve çalışma şartlarını sağlama görevini kararlılıkla sürdüreceğini sözlerine ekledi.

Uzman Görüşü / Editöryel Değerlendirme

Polonya anayasa hukuku ve Avrupa Birliği ilişkileri bağlamında, yürütme erki ile yargı kurumları arasındaki bu tür yetki anlaşmazlıkları ülkenin iç siyasetinde uzun süredir devam eden kurumsal krizlerin bir yansıması olarak değerlendirilmektedir. Hukukun üstünlüğü tartışmaları, uluslararası denetim mekanizmaları ile ulusal egemenlik arasındaki hassas dengeleri doğrudan etkilemektedir.