İhlas Haber Ajansı (İHA) kaynaklarından alınan bilgilere göre, klasik kemik kırıkları genellikle düşme, trafik kazası veya şiddetli bir darbe sonucu kemik bütünlüğünün aniden bozulmasıyla oluşurken, stres kırıkları, halk arasında bilinen adıyla zorlanma kırıkları, ani bir travma olmadan meydana geliyor. Medicana Sağlık Grubu Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Op. Dr. Harun Kütahya, bu durumun kemiğe aşırı yüklenilmesi ve tekrarlayan zorlanmalar nedeniyle zamanla hücresel düzeyde yıpranması sonucu oluşan mikroskobik, kılcal çatlaklar olduğunu belirtti.

Kemikler, kapasitelerini aşan bir baskıya maruz kaldığında gizli tehlikeyle karşı karşıya kalıyor. Medicana Konya Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Op. Dr. Harun Kütahya, bir binanın kolonlarında zamanla oluşan ve gözle görülmeyen ince çatlaklar gibi kemiklerin kapasitelerini aşan bir baskıya maruz kaldığında bu gizli tehlikeyle karşı karşıya kaldığının da altını çizdi.

Kemikteki Hücresel Savaş ve Stres Kırığı Türleri

Kemiklerin cansız yapılar olmadığını, aksine sürekli kendilerini yenileyen canlı dokular olduğunu belirten Op. Dr. Harun Kütahya, bu yenilenme sürecinde osteoklastlar ve osteoblastların rol oynadığını ifade etti. Kemiğe binen yükün sıklığı ve şiddeti çok yüksek olduğunda yıkım hızı yapım hızını aşarak mikromimarinin zayıflamasına neden oluyor. Stres kırıkları yorgunluk kırıkları ve yetmezlik kırıkları olmak üzere ikiye ayrılıyor.

Op. Dr. Harun Kütahya, stres kırıklarının oluşumuna neden olan risk faktörleri arasında antrenman yoğunluğunun birden artırılması, yanlış ayakkabı tercihi, sert zeminlerin seçilmesi ve anatomik faktörlerin bulunduğunu kaydetti. Bu rahatsızlık biyomekanik yük aktarımının merkezinde olan alt ekstremitede, özellikle kaval kemiğinde ve ayak tarak kemiklerinde sıklıkla görülüyor.

Stres Kırığının Belirtileri ve Teşhis Yöntemleri

Op. Dr. Harun Kütahya, stres kırığının en tipik belirtisinin aktivite sırasında başlayan ve dinlenince geçen ağrı olduğunu belirterek, geçmeyen bacak veya ayak ağrılarında mutlaka bir uzmana başvurulması gerektiğini vurguladı. Erken evrede çekilen normal röntgen filmlerinin tamamen normal sonuç verebileceğini belirten uzmanlar, kesin teşhis için MRG incelemesinin altın standart olduğunu ifade ediyor.

Tedavide en temel yaklaşımın kemiğe yük binmesini engellemek olduğunu anlatan Op. Dr. Harun Kütahya, 4 ila 6 hafta aktivite modifikasyonu yapılması, özel botlar ile sabitleme uygulanması ve gerekli durumlarda medikal destek sağlanması gerektiğini belirtti. Stres kırığından korunmak için ise kademeli artış yapılması, doğru ekipman seçilmesi ve vücudun dinlenmesi büyük önem taşıyor.

Uzman Görüşü / Editöryel Değerlendirme

Ortopedi alanında sıkça karşılaşılan stres kırıkları, erken teşhis edilmediğinde kemik bütünlüğünün tamamen bozulduğu ciddi vakalara dönüşebilir. Fiziksel aktivitelerde kademeli ilerleme ve vücut sinyallerinin dikkate alınması, bu tür ortopedik rahatsızlıkların önlenmesinde kritik rol oynamaktadır.